Elektromiyografi, kasların ve bu kasların kontrol edilmesini sağlayan sinirlerin elektriksel fonksiyonlarını kontrol etmeye yardımcı olan nörofizyolojik bir değerlendirme biçimidir. Kas ve sinirlerin çalışma şekilleri hakkında bilgi veren EMG, bireylerdeki uyuşma, kas güçsüzlüğü veya karıncalanma gibi durumlarda, şikayetlerin nedeninin anlaşılması için uygulanır.
EMG Ne İçin Çekilir?
EMG ne için çekilir sorunun cevabı, bireylerin yaşadığı sağlık sorunlarına veya doktorların araştırmak istediği sinir-kas problemine göre değişiklik göstermektedir. Ancak genel hatlarıyla EMG, bireylerin vücudunda ortaya çıkan ve kas-sinir sistemiyle ilişkili olabilecek sorunların kaynağını belirlemek amacıyla çekilir. Kas ağrısı, kaslarda gerilme veya seğirme; el, kol ve bacak gibi bölgelerde uyuşma, karıncalanma ve güç kaybı gibi şikâyetlerin görülmesi durumunda doktorlar tarafından EMG çekilmesi talep edilebilir.
Bunun yanında, EMG neden çekilir sorusunun bir diğer cevabı da, vücutta cereyan eden şikayetin hangi bölgeden kaynaklandığını tespit etmektir. Örnek vermek gerekirse, merdiven çıkarken zorlanma, bacağı kaldırmada güçlük çekme gibi şikayetler vücuttaki bir sinirin etkilenmesinden kaynaklanabileceği gibi bel bölgesindeki sinirlerden de kaynaklı olabilir. Aynı şekilde bireyin elinde uyuşma hissetmesi, çoğu zaman el bileğinde bir sinir sıkışmasına bağlıdır ancak bazı durumlarda boyun bölgesindeki sinir köklerinin etkilenmesi de bu uyuşmayı tetikleyebilir.
İşte elektromiyografi (emg), tüm bu soruların cevabını almak amacıyla çekilir.
EMG Hangi Hastalıkların Tanısında kullanılır?
Hekimler tarafından EMG çektirilmesi istenen bireylerin en merak ettiği soruların başında, EMG hangi hastalıkları gösterir sorusu gelmektedir. EMG, tek başına bir hastalığı kesin olarak ortaya çıkarmamasıyla beraber, kas ve sinir sistemindeki sorunların yerinin, türünün ve derecesinin saptanmasına katkı sağlar. Böylece hekimler, vücutta kas ve sinirlere bağlı olabilecek sağlık sorunları hakkında EMG sonuçlarına göre bir karar verebilir ve tam sonucu bulmak için o bölgeye yoğunlaşabilir.
EMG’nin en çok kullanıldığı alanların başında sinir sıkışması durumu gelmektedir. El, kol, bacak, ayak ve dirsek gibi bölgelerdeki farklı sinirler bu uygulama ile incelenebilir. Bunun yanında boyun ve bel bölgelerinde ortaya çıkan kas-sinir sorunları da EMG ile incelenebilmektedir. Genellikle kol ve bacaklarda uyuşma ve güç kaybı gibi sorunlar boyun ve bel fıtığına bağlı olarak gerçekleşebilir. Bu noktada elektromiyografi (EMG) incelemesi ile bu sorunların sinir kökü etkilenmesiyle ortaya çıkıp çıkmadığına karar verilir.
Ayrıca EMG, periferik sinir hastalıklarının incelenmesi için de kullanılabilir. Bu sinir çeşidi, beyin ve omurilik dışındaki bölgelerde bulunan, kaslar ve duyu sisteminin işlevlerinde etkin rol oynayan sinirlerdir.
EMG’nin kullanıldığı alanların bir diğeri de motor nöronları etkileyen hastalıklardır. Bunun yanında bazı kas hastalıkları ve sinir ile kas arasındaki iletişimin sağlıklı olmadığı nöromüsküler hastalıklarda da EMG tercih edilebilir.
EMG Çekimi Ne Kadar Sürer?
EMG çekiminin ne kadar süreceği, inceleme kapsamına göre değişkenlik göstermektedir. EMG sırasında incelenecek kas sayısı, bireylerin şikayetlerinin hangi bölgelerde olduğu, sadece sinir iletim testi mi yapılacağı yoksa iğne EMG incelemesi de mi istediği gibi değişkenlere göre toplam süre etkilenebilir.
EMG çekimleri genellikle 15-20 dakika seviyelerinden başlar, birden fazla kol veya bacağın değerlendirilmesi gerektiğinde veya doktorun daha kapsamlı incelemeler istediği durumlarda EMG çekim süreleri daha da artabilir. Bu sebepten dolayı EMG çekimi için sabit bir süreden söz etmek olanaksızdır.
EMG çekilirken ilk olarak cilde elektrotlar yerleştirilerek sinirlere kısa süreli elektriksel uyarılar verilir. Sinir iletim hızı çalışması denilen bu uyarılardan alınan kayıtlar kaydedilir. Yanıtlar incelendiğinde, sinir boyunca iletilen elektriksel uyarının ilerleme süresi ve alınan yanıt özellikleri incelenerek sinirin işlevi değerlendirilir.
İğne elektromiyografi yapılmasına ihtiyaç duyulduğunda da önceden belirlenen kas grupları tek tek incelenmektedir. Bu durumda kas sayılarının artmasından kaynaklı olarak EMG çekim süresi uzamaktadır.
EMG Ağrılı Bir İşlem Midir?
EMG çekilirken hissedilen rahatsızlık kişiden kişiye göre değişiklik göstermektedir. Bu noktada sorunun cevabını, EMG işleminin hangi bölümünün yapılacağı da etkileyebilmektedir. EMG sırasında sinirlere kısa süreli ve kontrollü elektriksel uyarım yapılır. Bu elektriksel uyarımlar, anlık ve kısa süreli karıncalanma, gıdıklanma hissi veya kasılma gibi hislere neden olabilir.
Ayrıca, hissedilen kasılma ve karıncalanmaların şiddeti, test edilen sinirlere ve uygulama tekniklerine göre de değişiklik gösterebilir. Özellikle iğne EMG uygulamasında kasların içine ince bir elektrot yerleştirilir. Yerleştirilen bu iğne elektrot, kısa süreli batma hissinin yaşanmasına sebebiyet verebilir. Bu işlem tamamlandıktan sonra iğne uygulaması yapılan bölgelerde çok hafif kas ağrıları veya nadir de olsa morluklar görülebilmektedir.
EMG Öncesi Nasıl Hazırlanılır?
EMG öncesinde genellikle uzun ve detaylı bir hazırlık süreci gerekmemektedir. Ancak ölçümlerin doğru sonucu vermesi ve olası bir ağrı veya sızının önüne geçilmesi için bazı noktalara dikkat edilmesi tavsiye edilmektedir.
Bunların başında, EMG çekileceği gün cildin temiz olması gerekmektedir. Krem, yağ, losyon ve benzeri kozmetik ürünlerin kullanılmaması fayda sağlayacaktır.
EMG öncesi hazırlık aşamasında kıyafet seçimi de oldukça önemlidir. Özellikle kol ve bacakların kolayca açılabileceği kıyafetlerin tercih edilmesi, rahat kıyafetlere yönelinmesi işlem yapılacak sinir ve kas bölgelerine çok daha kolay ulaşılmasını ve kas aktivitesi için kolaylık sağlar.
Bununla birlikte dikkat edilmesi gereken hususlardan biri de EMG çekilecek hastanın kullandığı ilaçları doktorla paylaşmasıdır. Paylaşılan bilgiler ışığında hekim, ilacın kesilip kesilmeyeceğine veya ilacın değiştirilmesi gerektiğine karar verecektir.
